De erfenis van The Beatles is decennia lang bewaakt door Neil Aspinall. Maar de baas van Apple houdt ermee op.

AMSTERDAM - Een vraag voor de Beatle-fan: hoe komt het dat op geen enkel compilatiealbum een liedje van de The Beatles voorkomt? Antwoord: Neil Aspinall heeft dat altijd tegengehouden, omdat het zou bijdragen aan een goedkoop imago van de band. Het is maar één voorbeeld van de compromisloze wijze waarop de baas van platenmaatschappij Apple Corps de belangen van zijn werkgevers heeft gediend. Na meer dan veertig jaar trouwe dienst houdt de Brit ermee op, zo maakte Apple deze week bekend.

De 64-jarige wat schuwe zakelijk leider is al die jaren zo nauw verbonden geweest aan de vier muzikanten dat hij er de bijnaam ‘vijfde Beatle’ aan overhield. Maar die naam dankt hij niet aan zijn sporadische bijdragen aan nummers als ‘Yellow Submarine’, waarop hij meezong met het refrein (’We all live…’).

Al sinds 1961 is Aspinall werkzaam voor The Beatles. Ook opgegroeid in Liverpool zat hij in de klas met Paul McCartney en leerde de andere Beatles goed kennen toen hij gevraagd werd als parttime chauffeur. Omdat hij daarmee meer verdiende dan met zijn boekhoudwerk, kroop hij een jaar later in 1962 fulltime achter het stuur. Gaandeweg ontwikkelde de accountant zich tot persoonlijk assistent van de ‘Fab Four’, verantwoordelijk voor alles, van de geluidsinstallatie tot en met de menukeuze tijdens tournees.

Na de dood van Beatles-manager Brian Epstein in 1967 ontstond een zakelijk vacuüm. Het jaar daarop vroegen The Beatles Aspinall de leiding van het pas opgerichte Apple op zich te nemen. In deze nieuwe hoedanigheid liet de voormalige chauffeur zich kennen als een loyale, daadkrachtige zakenman, die wereldwijd ijverde voor merkbescherming. Vemaard ook is de bedachtzame, niet overhaaste manier van opereren van Aspinall. Zo duurde het tot 1987 voordat het beroemde Sgt. Pepper’s Lonely Heart’s Club Band op cd verscheen. De manager weigerde snel toe te geven aan de omschakeling van langspeelplaat naar cd en zag zijn strategie beloond met hogere licentieopbrengsten.

Dat Aspinall een echte terriër kon zijn, bewijzen zijn langdurige juridische gevechten met computerfabrikant Apple, waarmee hij het al sinds 1978 aan de stok heeft. Afgelopen februari pas bereikten de twee bedrijven een schikking die volgt uit een rechtszaak een jaar eerder, die Aspinall overigens verloor. Maar de eerdere twee eindigden in een overwinning van het Britse Apple, dat succesvol claimde dat de Amerikanen inbreuk maakten op het merkenrecht.

Destijds in 1981 mocht Apple Inc. als uitkomst van het geschil zijn logo blijven gebruiken op voorwaarde dat het niet de muziekbusiness zou ingaan. Daarop volgde in 1989 een tweede rechtszaak, toen Apple Inc. onder meer chips voor synthesizers produceerde. Vanaf september 2003 ging de zaak om de introductie van de iTunes muziekwinkel op internet en de iPod. Het mag daarom niemand verbazen dat dankzij Aspinall liedjes van The Beatles op internet nog steeds niet te koop zijn.

Copyright (c) 2007 Het Financieele Dagblad